دیمیس هاسابیس، بنیانگذار افسانهای گوگل دیپمایند، از سمت مدیرعاملی کنار رفت. کوری کاووچوغلو جانشین او شد؛ تصمیمی که ریشه در رقابت نفسگیر با اوپنایآی و انتروپیک و کوچ چند چهرهی کلیدی گوگل دارد.

لیست مطالب
۱. چه اتفاقی در گوگل دیپمایند افتاد؟
در روزهای اخیر، خبری منتشر شد که بسیاری از فعالان حوزهی فناوری را غافلگیر کرد؛ دیمیس هاسابیس، بنیانگذار و مدیرعامل گوگل دیپمایند، از سمت اجرایی خود کنار رفت. او دیگر مسئولیت روزمرهی این آزمایشگاه پژوهشی را ندارد و بهجای آن، عنوان رئیس هیئتمدیرهی دیپمایند و دانشمند ارشد آلفابت، شرکت مادر گوگل، را برعهده گرفته است. هاسابیس همچنان هدایت آیزومورفیک لبز، شرکت زیرمجموعهاش در حوزهی کشف دارو با کمک هوش مصنوعی، را ادامه میدهد.
این تغییر، اگرچه در ظاهر یک ارتقای افتخاری به نظر میرسد، اما در عمل به معنای کاهش قدرت اجرایی هاسابیس بر مهمترین پروژهی گوگل یعنی جمینای است. برای پیگیری دقیقتر روند چنین رویدادهایی، صفحهی اخبار هوش مصنوعی سایت هر روز بهروزرسانی میشود و میتوانید آخرین تحولات این حوزه را از همانجا دنبال کنید.
۲. دیمیس هاسابیس که بود و چرا کنار رفت؟
دیمیس هاسابیس در سال ۲۰۱۰ دیپمایند را در لندن تأسیس کرد و بعدها آن را به گوگل فروخت. او با پروژههایی مثل آلفاگو و آلفافولد به یکی از شناختهشدهترین چهرههای هوش مصنوعی جهان تبدیل شد و در سال ۲۰۲۴ جایزهی نوبل شیمی را برای کشف ساختار پروتئینها دریافت کرد. با این حال، طبق گزارشهای منتشرشده، او در ماههای اخیر کمتر در جلسات روزانهی توسعهی جمینای حاضر میشد و بیشتر وقت خود را صرف موضوعاتی مثل ایمنی هوش مصنوعی، حکمرانی جهانی و نشستهای بینالمللی مانند اجلاس گروه هفت میکرد.
یکی از مهندسان دیپمایند در گفتوگو با رسانهها اعلام کرده که کمتر هاسابیس را در محل کار مشاهده میکرده، هرچند سخنگوی گوگل این ادعا را رد کرده و گفته او همچنان در دفاتر لندن و مانتینویو حضور فعال دارد. با این حال، همین گمانهزنیها نشان میدهد که چرا آلفابت تصمیم گرفت مسئولیت اجرایی روزانه را به فردی دیگر بسپارد.
۳. کوری کاووچوغلو؛ مدیرعامل تازهی دیپمایند
جانشین هاسابیس، کوری کاووچوغلو، مدیر فناوری پیشین دیپمایند است که مدتهاست هدایت فنی روزانهی توسعهی جمینای را برعهده داشته. نکتهی قابلتوجه این است که او با عنوان معاون ارشد شرکت و نه مدیرعامل کامل، مستقیماً به ساندار پیچای، مدیرعامل گوگل، گزارش میدهد. این جزئیات بهظاهر کوچک، از نگاه بسیاری از تحلیلگران، نشانهای از افزایش نظارت مستقیم آلفابت بر آزمایشگاه لندنی دیپمایند است؛ آزمایشگاهی که تا پیش از این با استقلال نسبی زیادی فعالیت میکرد.
فلسفهی مدیریتی کاووچوغلو
گوگل در بیانیهای اعلام کرده که فلسفهی کاووچوغلو بر این اصل استوار است که «پیشبرد مرز هوش مصنوعی و ساخت مسئولانهی آن، دقیقاً یک مأموریت واحد هستند». با این حال، باید دید آیا او میتواند در میانهی این رقابت فشرده، همان سرعت نوآوریای را که رقبا از اوپنایآی و انتروپیک نشان دادهاند، برای گوگل تکرار کند یا نه.

۴. بازآرایی کامل تیم رهبری دیپمایند
تغییر مدیرعامل تنها بخشی از یک بازآرایی گستردهتر در ساختار رهبری دیپمایند است. لیلا ابراهیم، مدیر پیشین آمادگی هوش مصنوعی، دیگر مستقیم زیر نظر هاسابیس نیست و از این پس به جیمز مانیکا گزارش میدهد. بخشی از تیمهای مسئولیتپذیری و ایمنی هم به کنت واکر، رئیس امور جهانی گوگل، منتقل شدهاند. در مقابل، شین لِگ، از همبنیانگذاران دیپمایند و دانشمند ارشد پروژهی هوش مصنوعی عمومی، همچنان زیر نظر مستقیم هاسابیس باقی مانده و مسئولیتهای گستردهتری هم برعهده گرفته است.
این چیدمان تازه نشان میدهد آلفابت قصد دارد مسیر پژوهش بنیادین و مسیر تجاریسازی محصولاتی مانند جمینای را از هم تفکیک کند؛ رویکردی که در سایر آزمایشگاههای بزرگ هوش مصنوعی هم دیده میشود. با این حال، منتقدان میگویند این نوع تقسیم مسئولیت میتواند در کوتاهمدت هماهنگی داخلی را دشوارتر کند، درست در زمانی که سرعت تصمیمگیری برای رقابت با اوپنایآی و انتروپیک حیاتیتر از همیشه شده است.
۵. چرا این تغییر دقیقاً حالا اتفاق افتاد؟
زمانبندی این تصمیم تصادفی نیست. مدل جمینای گوگل بارها با تأخیرهای غیرمنتظره روبهرو شده و در برخی محکهای استاندارد صنعت، از رقبای خود عقب افتاده است. در همین حال، اوپنایآی با انتشار مداوم نسخههای جدید چتجیپیتی و انتروپیک با کلود، فاصلهی رقابتی را روزبهروز کمتر کردهاند. برای درک بهتر جایگاه هرکدام از این بازیگران، میتوانید مقالهی اوپنایآی چیست و چرا اهمیت دارد را در سایت ما بخوانید.
بخشی از فشار مدیریتی گوگل ریشه در همین عقبماندگی نسبی دارد. وقتی محصول اصلی یک شرکت با تأخیر مواجه میشود، معمولاً نخستین قدمی که هیئتمدیره برمیدارد، بازنگری در ساختار رهبری آن است؛ دقیقاً همان اتفاقی که اینبار برای دیپمایند رخ داد.
۶. کوچ نخبگان: از جف دین تا نوام شیزر
یکی از نگرانکنندهترین بخشهای این ماجرا برای گوگل، خروج پیدرپی چهرههای کلیدی از تیم هوش مصنوعی این شرکت است. جف دین، دانشمند ارشد سابق گوگل و یکی از معماران اصلی زیرساخت هوش مصنوعی این شرکت، به همراه چند پژوهشگر برجسته دیگر، گوگل را ترک کرد تا استارتاپ مستقلی بهنام «دیسکاوری لوپ» راهاندازی کند؛ شرکتی که قرار است گوگل تنها بهعنوان سرمایهگذار و ارائهدهندهی زیرساخت ابری در آن نقش داشته باشد.
نوام شیزر و پیوستن به اوپنایآی
پیش از این نیز نوام شیزر، یکی از همرهبران پروژهی جمینای، گوگل را ترک کرد و به تیم اوپنایآی پیوست؛ اتفاقی که در آن زمان هم بازتاب گستردهای در رسانههای فناوری داشت. این کوچ نخبگان، تصویری از یک بحران روحیه در دل یکی از قدرتمندترین آزمایشگاههای هوش مصنوعی جهان ترسیم میکند.
۷. جان جامپر و پیوستن به انتروپیک
شاید مهمترین خروج اخیر، جدایی جان جامپر، برندهی جایزهی نوبل شیمی و یکی از خالقان اصلی آلفافولد، از دیپمایند باشد. جامپر که همراه هاسابیس این جایزهی معتبر را دریافت کرده بود، اکنون به انتروپیک پیوسته است؛ رقیبی که این روزها با سرعت زیادی در حال جذب سرمایه و استعداد است. چنین انتقالی از نگاه بسیاری از ناظران صنعت، نشانهای روشن از تغییر توازن قدرت میان آزمایشگاههای پیشرو هوش مصنوعی بهشمار میرود.
۸. جمینای در سایهی رقابت با چتجیپیتی و کلود
رقابت میان مدلهای زبانی بزرگ دیگر فقط بر سر دقت پاسخها نیست؛ سرعت انتشار، پایداری زیرساخت و توانایی حفظ نیروی متخصص هم به معیارهای تعیینکننده تبدیل شدهاند. اگر میخواهید تفاوت رویکردهای مدلهای مختلف در حل مسائل پیچیده را از نزدیک ببینید، مقالهی مقایسهی چتجیپیتی و دیپسیک در شطرنج نمونهی خوبی از این رقابت فنی است.
در چنین فضایی، گوگل نمیتواند تنها به قدرت زیرساخت و دادههای عظیم خود تکیه کند؛ ثبات مدیریتی و انسجام تیمی هم بهاندازهی الگوریتمها اهمیت پیدا کردهاند. برای درک عمیقتر از ظرفیتها و محدودیتهای واقعی این فناوری، مطالعهی مقالهی ظرفیتها و محدودیتهای واقعی هوش مصنوعی نیز خالی از لطف نیست.

۹. این تغییر برای کسبوکارها و کاربران چه معنایی دارد؟
برای کسبوکارهایی که به ابزارهای گوگل مثل جمینای وابستهاند، این نوع تغییرات مدیریتی میتواند به معنای تغییر در اولویتهای محصول، سرعت بهروزرسانیها یا حتی قیمتگذاری باشد. شرکتهایی که استراتژی هوش مصنوعی خود را بر پایهی یک ابزار خاص بنا کردهاند، بهتر است همیشه چند گزینهی جایگزین در ذهن داشته باشند. برای آشنایی با اهمیت راهبردی هوش مصنوعی در تصمیمگیریهای تجاری، مقالهی چرا هوش مصنوعی برای کسبوکارها اهمیت دارد راهنمای مفیدی است.
از سوی دیگر، کاربران عادی احتمالاً در کوتاهمدت تغییر محسوسی در تجربهی استفاده از جمینای نخواهند دید، اما در بلندمدت، ثبات یا بیثباتی مدیریت دیپمایند مستقیماً روی کیفیت و سرعت توسعهی این محصول اثر میگذارد. اگر تازه با نحوهی کار با ابزارهای هوش مصنوعی آشنا میشوید، آموزش نوشتن پرامپت برای مبتدیان نقطهی شروع خوبی است؛ و برای تمرین عملیتر میتوانید سری آموزشهای چتجیپیتی را هم دنبال کنید.
در نهایت، این رویداد یادآور نکتهای مهم است: پشت هر مدل هوش مصنوعی، تیمی از انسانهای واقعی قرار دارد که تصمیمات مدیریتی، جابهجایی نیرو و فشارهای رقابتی روی آنها هم اثر میگذارد. برای نگاهی واقعبینانه به نقش انسان در کنار هوش مصنوعی، مقالهی توهم هوش مصنوعی؛ توسعهدهندهی تنها در برابر مهندس واقعی را از دست ندهید.
۱۰. پرسشهای متداول
آیا دیمیس هاسابیس کاملاً از گوگل کنار رفته است؟
خیر. او هنوز رئیس هیئتمدیرهی دیپمایند و دانشمند ارشد آلفابت است و هدایت آیزومورفیک لبز را هم ادامه میدهد؛ فقط مسئولیت اجرایی روزانهی دیپمایند را واگذار کرده است.
کوری کاووچوغلو چه سابقهای دارد؟
او مدیر فناوری پیشین دیپمایند بوده و سالها هدایت فنی روزانهی توسعهی مدلهای جمینای را برعهده داشته است.
آیا این تغییر روی کیفیت جمینای اثر میگذارد؟
گوگل میگوید این تغییر تأثیری بر ایمنی و کیفیت مدلها ندارد، اما بسیاری از تحلیلگران معتقدند فشار رقابتی با اوپنایآی و انتروپیک میتواند روند توسعه را تسریع یا حتی دستخوش تنش کند.
چرا چهرههای کلیدی گوگل به رقبا میپیوندند؟
ترکیبی از پیشنهادهای مالی جذابتر، فرصت کار روی پروژههای تازه و نارضایتی از روند تصمیمگیری داخلی، از دلایل اصلی این کوچ نخبگان عنوان شده است.
نسخهٔ فوری این مطلب در تلگرام: اینجا بخوانید
